top of page
kardiologos.jpg

Κατάλυση Κολπικής Μαρμαρυγής - ΚΟΣΣΥΒΑΚΗΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ, ΑΡΡΥΘΜΙΟΛΟΓΟΣ

Κατάλυση Κολπικής Μαρμαρυγής

Η πιο συχνή διαταραχή του καρδιακού ρυθμού στους ενήλικες είναι η κολπική μαρμαρυγή η οποία χαρακτηρίζεται από την υψηλή νοσηρότητα και θνητότητα που εμφανίζει στο γενικό πληθυσμό λόγω των αγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων και της καρδιακής ανεπάρκειας που προκαλεί.

Παράλληλα η έντονη συμπτωματολογία που επιφέρει σε αρκετούς ασθενείς επιδεινώνει σε σημαντικό βαθμό την καθημερινότητα τους.

Η συνεχόμενη αύξηση των παραγόντων κινδύνου, όπως η παχυσαρκία και η υπέρταση συμβάλλουν στην διασπορά της νόσου και σε μικρότερες ηλικίες (<60 ετών) θέτοντας στην ιατρική κοινότητα την ανάγκη εύρεσης νέων και αποτελεσματικότερων θεραπειών.

Η αναποτελεσματικότητα των υπαρχόντων αντιαρρυθμικών φαρμάκων στην μακροχρόνια διατήρηση του φλεβοκομβικού ρυθμού σε ασθενείς με κολπική μαρμαρυγή σε συνδυασμό με τις σημαντικές μακροχρόνιες παρενέργειες τους, οδήγησε την καρδιολογική κοινότητα στην επεμβατική αντιμετώπιση της νόσου με τεχνικές κατάλυσης (ablation).

Από το 1998 που ουσιαστικά ξεκίνησαν οι επεμβάσεις κατάλυσης έως και σήμερα, οι χρησιμοποιούμενες τεχνικές έχουν εξελιχθεί και διαρκώς κερδίζουν έδαφος με καλύτερη αποτελεσματικότητα και ασφάλεια.

Πολυκεντρικές διεθνείς μελέτες, αλλά και οι κατευθυντήριες οδηγίες της Ευρωπαϊκής Καρδιολογικής Εταιρείας, συστήνουν την θεραπεία με κατάλυση ως θεραπεία πρώτης γραμμής, ακόμη και πριν την έναρξη αγωγής με αντιαρρυθμικά φάρμακα. Ιδιαίτερα στις υποτροπές της νόσου, κλινικές μελέτες έχουν επιβεβαιώσει ότι η κατάλυση υπερτερεί σημαντικά έναντι της θεραπείας με αντιαρρυθμικά φάρμακα.

Για ποιους ασθενείς είναι κατάλληλη η θεραπεία κατάλυσης (ablation) της κολπικής μαρμαρυγής

Η θεραπεία με κατάλυση έχει ένδειξη σε όλο το φάσμα των ασθενών με κολπική μαρμαρυγή, όπως:

  • ασθενείς με παροξυσμική ή εμμένουσα κολπική μαρμαρυγή που παραμένουν συμπτωματικοί παρά τη θεραπεία με αντιαρρυθμικά φάρμακα

  • ασθενείς νέοι με φυσιολογικό αριστερό κόλπο και απουσία υποκείμενης καρδιοπάθειας που εμφανίζουν το πρώτο επεισόδιο κολπικής μαρμαρυγής

  • ασθενείς με καρδιακή ανεπάρκεια και χαμηλό κλάσμα εξώθησης αριστεράς κοιλίας

  • ασθενείς που δεν επιθυμούν την λήψη αντιαρρυθμικών φαρμάκων

Τι είναι η θεραπεία κατάλυσης (ablation) της κολπικής μαρμαρυγής

Είναι η διακαθετηριακή επεμβατική απομόνωση των αρρυθμιογόνων κέντρων του αριστερού κόλπου της καρδιάς που προκαλούν την ηλεκτρική αναρχία του καρδιακού ρυθμού. Οι κατ’ εξοχήν υπεύθυνες περιοχές είναι οι 4 πνευμονικές φλέβες στον αριστερό κόλπο. Ο στόχος της θεραπείας είναι η ηλεκτρική αδρανοποίηση αφενός των πνευμονικών φλεβών και αφετέρου των δευτερευουσών περιοχών που συμμετέχουν στην κολπική μαρμαρυγή.

Μέχρι πρόσφατα υπήρχαν δύο μέθοδοι κατάλυσης, με θερμική ενέργεια (radiofrequency ablation) και με κρυοενέργεια (Cryoballoon ablation). Προσφάτως χρησιμοποιείται μία τρίτη τεχνική, η κατάλυση με χρήση παλμικού ηλεκτρικού πεδίου – (Pulsed Field Ablation), η οποία είναι μη καταστροφική για τους γειτονικούς ιστούς και ελάχιστα επεμβατική. Για όλες τις τεχνικές θα μιλήσουμε ακολούθως.

Ποιες είναι οι τεχνικές κατάλυσης (ablation) της κολπικής μαρμαρυγής και πως πραγματοποιούνται

Σήμερα χρησιμοποιούνται κατά κύριο λόγο οι παρακάτω τρεις τεχνολογίες κατάλυσης της κολπικής μαρμαρυγής:

  1. Κατάλυση με θερμοπηξία μέσω καθετήρα ραδιοσυχνοτήτων RFCA - radiofrequency ablation

  2. Κατάλυση με κρυοπηξία μέσω Cryoballoon ablation

  3. Κατάλυση με παλμική ενέργεια μέσω Pulsed Field Ablation PFA

Και οι τρεις τεχνικές πραγματοποιούνται στο ειδικά διαμορφωμένο εργαστήριο Ηλεκτροφυσιολογίας, με διαδερμική παρακέντηση και διακαθετηριακή προσπέλαση μέσω της μηριαίας φλέβας και απαιτούν την 24ωρη παραμονή του ασθενούς στο νοσοκομείο. Κάθε τεχνική προσαρμόζεται στις ανάγκες του εκάστοτε ασθενούς ώστε να προσφέρει μοναδικά πλεονεκτήματα στην αντιμετώπιση του.

Αναλυτικά:

Κατάλυση με θερμοπηξία μέσω καθετήρα ραδιοσυχνοτήτων RFCA - radiofrequency ablation.

κατάλυση (ablation) της κολπικής μαρμαρυγής

Υπό την καθοδήγηση τρισδιάστατου ηλεκτροανατομικού συστήματος χαρτογράφησης, ο ηλεκτροφυσιολόγος με ειδικό καθετήρα ψυχόμενου άκρου, χορηγεί εφαρμογές με υψίσυχνο ρεύμα κυκλοτερώς στις περιοχές των πνευμονικών φλεβών του αριστερού κόλπου με στόχο την ηλεκτρική απομόνωση τους.

Κατάλυση με κρυοπηξία μέσω Cryoballoon ablation.

Κατάλυση παροξυσμικής κολπικής μαρμαρυγής με τη μέθοδο της κρυοπηξίας με μπαλόνι

Αυτή η τεχνική απαιτεί λιγότερο χρόνο από την θερμοπηξία μέσω ραδιοσυχνοτήτων αλλά έχει μεγαλύτερο χρόνο ακτινοσκόπησης. Η διαφορά της μεθόδου είναι ότι χρησιμοποιεί ψύξη μέσω ενός μπαλονιού στο στόμιο κάθε πνευμονικής φλέβας.

Η τοπική εφαρμογή της κρυοπηξίας προκαλεί καταστροφή  των ιστών οι οποίοι ουλοποιούνται απομονώνοντας τις αρρυθμιογόνες εστίες.

Κατάλυση με παλμική ενέργεια μέσω Pulsed Field Ablation PFA.

Ακτινοσκοπική απεικόνιση Κατάλυση Κολπικής Μαρμαρυγής με προηγμένη τεχνολογία Παλμικού Πεδίου Pulsed Field Ablation (PFA)

Αποτελεί την τελευταίας γενιάς τεχνική με τον εντυπωσιακό χρόνο εφαρμογής θεραπείας μόλις μερικών δευτερόλεπτων. Μέσω ενός ειδικού ομπρελοειδούς καθετήρα εφαρμόζονται ηλεκτρικοί παλμοί υψηλής έντασης στο στόμιο των πνευμονικών φλεβών που προκαλούν στοχευμένα την καταστροφή της κυτταρικής μεμβράνης των ιστών προκαλώντας και σε αυτή τη περίπτωση την παύση των αρρυθμιογόνων εστιών.

Επειδή η παλμική ενέργεια εφαρμόζεται εκλεκτικά, δεν επηρεάζει γειτονικές δομές εξαλείφοντας την πιθανότητα βλάβης του οισοφάγου και των νεύρων. Παράλληλα οι μυοκαρδιακοί ιστοί δεν παρουσιάζουν οίδημα, ελαχιστοποιώντας τον μετεγχειρητικό πόνο του ασθενούς. Η συγκεκριμένη τεχνική διενεργείται με τον ασθενή σε βαθιά καταστολή παρουσία αναισθησιολόγου (Διαβάστε αναλυτικά εδώ).

Ποια είναι τα ποσοστά επιτυχίας της θεραπείας της κολπικής μαρμαρυγής με κατάλυση ablation

Τα αποτελέσματα της κατάλυσης θα αξιολογηθούν σε βάθος χρόνου και οπωσδήποτε μετά την παρέλευση των 12 εβδομάδων που χρειάζεται για να μειωθεί η φλεγμονή που δημιουργεί η ίδια η επέμβαση. Ο στόχος είναι η μακροχρόνια διατήρηση του φυσιολογικού ρυθμού και η βελτίωση της συμπτωματολογίας του ασθενούς.

Ανάλογα με την μορφή της κολπικής μαρμαρυγής ανέρχεται και το ποσοστό επιτυχίας της κατάλυσης.

Σε μορφές παροξυσμικής κολπικής μαρμαρυγής η επιτυχία της κατάλυσης ανέρχεται σε 70- 80%.

Στην εμμένουσα κολπική μαρμαρυγή τα ποσοστά επιτυχίας ανέρχονται σε 50-65%.

Σημείο κλειδί στην επιτυχή αντιμετώπιση της κολπικής μαρμαρυγής είναι η επέμβαση να πραγματοποιηθεί στα αρχικά στάδια της κολπικής μαρμαρυγής (πρώτα 1-2 επεισόδια).Σε αντίθετη περίπτωση η περαιτέρω καθυστέρηση μειώνει το ποσοστό επιτυχίας της επεμβατικής αντιμετώπισης.  

Σε ορισμένες περιπτώσεις συστήνεται η επανάληψη της κατάλυσης για να επιτευχθεί το προσδοκώμενο όφελος.

Ποιες είναι οι επιπλοκές της κατάλυσης της κολπικής μαρμαρυγής

Στα χέρια του έμπειρου επεμβατικού ηλεκτροφυσιολόγου, οι επιπλοκές ελαχιστοποιούνται σε ποσοστό κάτω του 4%.

Ιδιαίτερα την τελευταία 5ετία με την αλματώδη εξέλιξη της τεχνολογίας και την χρήση νέων τεχνικών οι σοβαρές επιπλοκές περιορίζονται σε ποσοστό μικρότερο του 1,9%. Πάραυτα, στις επεμβάσεις κατάλυσης έχουν σημειωθεί οι ακόλουθες επιπλοκές:

  • Αιμάτωμα στo σημείο εισόδου της παρακέντησης της μηριαίας φλέβας, το οποίο αντιμετωπίζεται κατά την παραμονή του ασθενούς στο νοσοκομείο (ποσοστό 1,31%).

  • Επιπωματισμός καρδιάς, ο οποίος αντιμετωπίζεται κατά την παραμονή του ασθενούς στο νοσοκομείο με παρακέντηση και παράταση της νοσηλείας κατά 2 με 4 ημέρες (ποσοστό 0,78%).

  • Αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο (ποσοστό 0,17%).

  • Παράλυση του φρενικού νεύρου. Είναι μία σπάνια επιπλοκή στην τεχνική κατάλυσης με κρυοπηξία μέσω Cryoballoon, η οποία και αποκαθίσταται (ποσοστό 0,08%).

  • Κολπο-οισοφαγικό συρίγγιο. Εξαιρετικά σπάνια επιπλοκή στην βιβλιογραφική αναφορά που δεν παρουσιάζεται στις νέες τεχνικές κατάλυσης. (ποσοστό 0,04%).

Ποια είναι η αποθεραπεία του ασθενούς μετά την κατάλυση

Μετά την έξοδο του από το χειρουργείο ο ασθενής θα παραμείνει ξαπλωμένος για τουλάχιστον 4 ώρες με παράλληλη ακινητοποίηση του ποδιού από το οποίο πραγματοποιήθηκε η επέμβαση. Ο ασθενής θα λάβει ελαφρύ γεύμα μετά από 5 ώρες και φαρμακευτική αγωγή σύμφωνα με τις ιατρικές οδηγίες που μπορεί να περιλαμβάνει αντιπηκτικά και αντιαρρυθμικά φάρμακα. Την επόμενη μετεγχειρητική ημέρα και αφού ο θεράπων ιατρός εξετάσει τον ασθενή και του δώσει αναλυτικές οδηγίες, ο ασθενής λαμβάνει εξιτήριο και πηγαίνει σπίτι του.

Σε διάστημα 3-4 ημερών ο ασθενής μπορεί να επανέλθει ήπια και σταδιακά στην κανονικότητα του. 

Το επόμενο ραντεβού με τον ηλεκτροφυσιολόγο του ο ασθενής θα το κάνει σε 2 εβδομάδες, όπου θα εκτιμηθεί η συμπτωματολογία του και η φαρμακευτική του αγωγή. Στους 2 μήνες θα υποβληθεί σε Holter ρυθμού 24ωρου για την ανίχνευση μιας πιθανής υποτροπής και για να αξιολογηθεί η ανάγκη συνέχισης της αντιπηκτικής αγωγής.

Είναι φυσιολογικό ένα μικρό ποσοστό των ασθενών να έχει αίσθημα κόπωσης τον πρώτο καιρό καθώς και να αισθάνεται κάποια επεισόδια αρρυθμίας. Όλα αυτά εκτιμώνται από τον θεράποντα ιατρό, ο οποίος είναι σε επικοινωνία με τον ασθενή για διαρκή αξιολόγηση και οδηγίες.

Συμπερασματικά

Οι τελευταίες έρευνες και τα ιατρικά δεδομένα δείχνουν την υπεροχή της κατάλυσης της κολπικής μαρμαρυγής σε σχέση με τα αντιαρρυθμικά φάρμακα στην διατήρηση του φυσιολογικού καρδιακού ρυθμού με παράλληλη μείωση/εξαφάνιση των συμπτωμάτων. Η ηλεκτρική απομόνωση των πνευμονικών φλεβών αποτελεί τον κύριο θεραπευτικό στόχο και αυτό μπορεί να επιτευχθεί με τις νέες τεχνολογίες κατάλυσης οι οποίες είναι σαφώς ασφαλέστερες και πιο αποτελεσματικές από αυτές της προηγούμενης δεκαετίας. Ανάλογα με τα χαρακτηριστικά του ασθενούς, ο επεμβατικός ηλεκτροφυσιολόγος θα επιλέξει την ασφαλέστερη και καταλληλότερη τεχνική που θα προσφέρει το μεγαλύτερο θεραπευτικό όφελος στον ασθενή με κολπική μαρμαρυγή.

Μπορείτε να κλείσετε ραντεβού στο τηλ. 210 4809319 ώστε να σας ενημερώσω πληρέστερα για την επεμβατική αντιμετώπιση της κολπικής μαρμαρυγής και να σας απαντήσω σε όλες σας τις απορίες.

Κοσσυβάκης Χαράλαμπος MD, PhD
Καρδιολόγος - Επεμβατικός Αρρυθμιολόγος - Ηλεκτροφυσιολόγος

Κοσσυβάκης Χαράλαμπος MD, PhD Καρδιολόγος - Αρρυθμιολόγος - Επεμβατικός Ηλεκτροφυσιολόγος.

ΡΩΤΗΣΤΕ ΤΟΝ ΓΙΑΤΡΟ

Κοσσυβάκης Χαράλαμπος MD, PhD Καρδιολόγος - Αρρυθμιολόγος - Επεμβατικός Ηλεκτροφυσιολόγος

Στείλτε την ερώτηση σας για οποιοδήποτε προβληματισμό έχετε σχετικά με το καρδιολογικο σας θέμα και θα σας απαντήσω άμεσα.

ΝΕΑ & ΑΡΘΡΑ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΕ ΤΟ ΡΑΝΤΕΒΟΥ ΣΑΣ

Κοσσυβάκης Χαράλαμπος MD, PhD Καρδιολόγος - Αρρυθμιολόγος - Επεμβατικός Ηλεκτροφυσιολόγος

Καλέστε στο 210 4809319

για το ραντεβού σας
και στο
693 6749918 για έκτακτο ή επείγον περιστατικό.

Κατάλυση με θερμοπηξία
Cryoballoon ablation
Pulsed Field Ablation PFA
bottom of page